Bugüne kadar yaptığım bütün iş mülâkatlarında en çok adayın karakterini anlamaya çalıştım. Nasıl bir insan? Arkasında nasıl bir aile var? Değer yargıları ne? Benim karşıma gelene kadar hangi zorlukları aşmış? Konuştuğum bu kişi sahici mi yoksa başka birini mi oynuyor?
Bir çalışanın sahip olabileceği en değerli özellik karakter bütünlüğüdür. Bir iş yeri için en doğru insan bu bütünlüğe sahip olan insandır.
Bu insanlar alçak gönüllüdürler, çünkü kendilerini bilirler.
Hem kendilerine güvenirler hem başkalarına güven duyarlar.
Kendi duygularının farkındadırlar. Ama aynı zamanda etrafındakilerin de ruh hallerini bilirler.
İnsanı anlarlar.
Kimsenin onlara doğruyu göstermesine gerek yoktur. Onlar seçimlerini hep doğrudan yana yaparlar.
Gelişmiş bir adalet duyguları vardır.
Nereden gelip nereye gittiklerini bilen bir halleri vardır. Sanki içlerinde bir pusula vardır.
Bu insanlar her yaştan her cinsiyetten olabilirler. Köyden de gelebilirler kentten de.
Mutlaka en iyi okullardan mezun olmaları gerekmez hatta hiç iyi eğitim almayanlar bile vardır aralarında.
Ama gördüğünüz zaman onları tanırsınız. Kendilerine benzerler.
Karakter bütünlükleri vardır. Onlara hemen güven duyarsınız.
İş hayatında en önemli özellik güvenilir olmaktır. Güven, bütün ilişkilerimizde ihtiyaç duyduğumuz olmazsa olmaz özelliklerin en başında gelir.
Fukuyama’nın dediği gibi “Güven, toplumun sosyal sermayesidir.” Bir toplumda ekonomik refahın yaratılması, bireyler arasındaki güven duygusunun yaygınlığıyla çok yakından ilgilidir.
Çalışanların yönetime güvendikleri bir ortamla, güvenmedikleri bir ortam arasında inanılmaz bir iklim farkı vardır. İnsanların birbirlerine güvendikleri bir şirketi yönetmek ne kadar keyifliyse güvensizliğin hâkim olduğu bir şirket de o kadar gergin ve çekilmezdir.
Belirsizliğin arttığı, değişimin hızlandığı dönemlerde şirketleri etkin bir şekilde yönetmek, sıkı denetimlerle değil güven inşa ederek mümkün olur.
Gerek ekonomik gerekse bireysel krizler aslında kişilerin karakter bütünlüğünü test etmede turnusol kâğıdı gibidir. Karakter bütünlüğü yoksa hayatın zor sınavlarını aşmak mümkün değildir.
Bir şirketin insani değerlere sahip olması, bunları duvarlara yazmaktan ibaret değildir. Zor zamanlarda iyi’den ve doğru’dan yana karar alan şirketler, insani değerlere sahiptir. Duvarlara en süslü “değerlerimiz” cümlelerini yazanlar değil.
Columbia üniversitesi yönetim profesörlerinden John Whitney çalışmalarında, masrafların sorgulanmadan onaylandığı organizasyonlarda, bir süre sonra masraflarda bir düşüş olduğunu, çünkü kendilerine güvenilen insanların, bu güvene layık olmak ve güvenin verdiği serbestliği de yitirmemek için daha dikkatli davrandıklarını anlatıyor.
Toyota montaj hattında çalışan işçilere gerekli gördükleri zaman tüm montaj hattını durdurabilme yetkisinin verilmesi de çalışanlara duyulan güvenin bir göstergesidir. Toyota kültürü insanları geliştirmek üzerine kuruludur, iş ortamında güven oluşturmak ve yöneticilerde karakter bütünlüğü aramak bu kültürün önemli bir parçasıdır.
Drucker “Bir çalışanın işe gelirken evden getirmesi gereken tek şey, karakter bütünlüğüdür.” diyor
Bu konuyla ilgili aşağıdaki kitapları öneririm:
 |
John Whitney, The Ecomomics of Trust: Liberating Profits and Restoring Corporate Vitality, McGraw-Hill, 1993 |
 |
John Whitney, Taking Charge: Management Guide to Troubled Companies and Turnarounds, Beard Books, 1998 |
 |
Jeffrey Liker, Toyota Talent: Developing Your People the Toyota Way, McGraw-Hill, 2007 |
 |
Jeffrey Liker, The Toyota Way: 14 Management Principles from the World’s Greatest Manufacturer, McGraw-Hill, 2004 |
 |
Satoshi Hino, Inside the Mind of Toyota: Management Principles for Enduring Growth, IL: Productivity Press, 2005 |
 |
Charles Handy, Myself and Other More Important Matters, William Heinemann Ltd, 2006 |
 |
Charles B. Handy, The Hungry Spirit: Beyond Capitalism – A Quest for Purpose in the Modern World, Arrow Books Ltd, 1998 |
 |
Fukuyama, Trust: The Social Virtues and the Creation of Prosperity, The Free Pres, 1996 |
 |
Amin Maalouf, Çivisi Çıkmış Dünya – Uygarlıklarımız Tükendiğinde, Yapı Kredi 2009 |
Bu yazıyla ilgili olarak aşağıdaki makaleleri ve linkleri öneririm :
1. Tim Harford, “The Economics Of Trust”, Forbest, October 2006 :
http://www.forbes.com/2006/09/22/trust-economy-markets-tech_cx_th_06trust_0925harford.html
2. David Eaves, The Trust Economy (or, on why Gen Yers don’t trust anyone) :
3. John Whitney “The trust factor“ (e-book and article) :
http://michaelpellecchia.com/uploads/The_Trust_Factor.pdf
http://books.google.com.tr/books?id=0R4jNYzSLEwC&printsec=frontcover&source=gbs_v2_summary_r&cad=0#v=onepage&q=&f=false
4. Center for Quality People and Organizations :
http://www.questlearningskills.org/
5. The Toyota Way :
http://en.wikipedia.org/wiki/The_Toyota_Way
6. Okullardaki karakter gelişimi programlarına örnekler :
http://www.rucharacter.org/page/lp_template_ce/
http://www.characteredprep.org/usd_cert.pdf
7. Lynn Sharp Paine, Managing for Organizational Integrity, HBR, 1994 :
http://harvardbusiness.org/product/managing-for-organizational-integrity/an/94207-PDF-ENG
8. Robert F. Hurley, Decision to Trust, HBR, 2006 :
http://harvardbusiness.org/product/the-decision-to-trust/an/R0609B-PDF-ENG
9. Saj-Nicole A., Saj-Nicole A. Joni , Geography of Trust, HBR 2004 :
http://harvardbusiness.org/product/the-geography-of-trust/an/R0403F-PDF-ENG
10. Margaret Thorsborne: The Seven Heavenly Virtues of Leadership: Integrity :
http://www.aim.com.au/Publications/bkchapters/seven_ch3.html
11. Lynda Gratton, Tamara J. Erickson “Eight Ways to Build Collaborative Teams”, HBR 2007 :
http://harvardbusiness.org/product/eight-ways-to-build-collaborative-teams/an/R0711F-PDF-ENG
12. Aristoteles’ Ethic, Stanford University :
http://plato.stanford.edu/entries/aristotle-ethics/
13. Etik kavramı üzerine :
http://en.wikipedia.org/wiki/Ethics
http://tr.wikipedia.org/wiki/Etik
© Copyright (12.10.2009) Temel Aksoy – Bu sitede yayınlanan tüm içerik hakları Temel Aksoy’a aittir. Herhangi bir şekilde alıntı yapıldığı takdirde “Kaynak: Temel Aksoy – www.temelaksoy.com” ibaresi kullanılmalıdır.
çok güzel yazmışsınız,keşke herkes böyle bir bakış açısına sahip olsaydı..
Temel Bey,
Yine çok keyifli bir yazı olmuş, içtenlikle tebrik ediyorum.
Sizin yazılarınızı her okuyuşumda, bu bahsettiğiniz anlayışta kişilerin yoksunluğu her ne kadar benim için can yakıcı olsa da, bulunduğum konumun, var olduğum çevrenin içimde biçimlenmesini ve şekil değiştirmesini sağlıyor.
İleriye yönelik planlarımda daha akılcı ve cesaretli olmamı sağlıyor.
Teşekkürler,
Saygılar,
Merhaba, harika bir yazı/paylaşım olmuş. Sevgiyle,
Temel bey,
Sizi tanımak benim için bir güzellik oldu,görüşlerinize ve çabanıza gönülden katılıyorum.1988 de agır bir depresyon yaşadım , doktorlar iyileşecegimi ve hiçbirşeyim kalmayacagını söylediler,çünkü hastanın karakter bütünlüğü var dediler.
Levi Tolstoy dirilişte en zor olanın,insanın kendi olmasıdır der.
Bunlar insanlığın Evrensel tarihinin ürettiği degerlerdir.Bizlere düşen görev bunları yerliyerine oturtup yaygınlaştırmaktır.Bizim gibi düşünen yüzlerce birey oldugunu biliyorum,ellerinize saglık.
Sevgilerimle,
İbrahim Yerci
Merhaba
Yazılarınızı sürekli olmasa da fırsat buldukça okuyorum yalnız kaynak kısmında Türkçe kaynaklara da bolca yer verseniz? Biliyorum yabancı dil olmaması kötü birşey ama şu an için dilim olmadığından takip edemiyorum onları
Temel Bey Merhaba,
Bloğunuzla henüz 4 ay önce tanışma fırsatı bulabildim. Ve 4 aydır yazılarınızı hiç kaçırmadan takip ediyor, bir sonraki yazınızı sabırsızlıkla bekliyorum.
Henüz kariyerimin başında biri olarak, yazılarınızın ufkumu genişlettiğini, bambaşka bakış açıları kazandırmaya başladığını belirtmek istedim.
Teşekkürler & Saygılar
Sizin gibi düşünen birilerinin oldugunu görmek hala güven duyabileceğimi, dürüst-alçak gönüllü-adaletli oldugum için birçok şeyi kaybettiğimi düşündügüm şu zamanlarda umudumu kaybetmemem gerektigini hatırlattı..
Teşekkür ederim.
yazdığınız görüşe tamamen katılıyorum. Şuan tam yazdığınız özellikleri olan eleman arıyorum. Masıl bir yöntemle böyle bir elemanı arayıp bulabilirim
Bu konuda görüş bildirirseniz sevinirim
Değerli dostum Temel,
Her zaman olduğu gibi konuya değerli bir bakış açısı sunmuşsun.
Özellikle kaynaklarından Charles B. Handy’in kitaplarını okudum ve tavsiye ederim.
Selamlar…
Temel Bey,
Sahici olmayan ve başkasını oynayan bir çok iş arkadaşım oldu.
Buna profosyonellik diyorlardı.
Hep amatör kalmak daha güzel:)
Aklınıza sağlık.
Cezmi
Bu sistemde iş görüşmeleride ezbere bir mantıkla yürütülüyor.Bazen çok komik görüşmelere şahit oluyorum.Ve tüm sorulan sorular aynı formatta. bizim gelecğmizi etkileyen o karar mercilerinin hangi bilinçte oduğunu çok merak ediyorum…
Merhaba,
Yazınızı okuyunca aklımda bir soru belirdi. Peki bir çalışan evinden işine sadece karakter bütünlüğünü getiriyorsa, ve o çalışan bu sayede iç ve dış müşterilerinden sürekli övgü aldığı halde eğer ki bağlı bulunduğu yöneticisi ona inanmıyorsa sürekli onun önüne zorluklar çıkartıyorsa onu yıldırmaya çalışıyorsa çalışan günümüz şartlarında ne yapmalıdır?
Saygılarımla,
Ayşe
Ayşe,
Eğer işini ve şirketini seviyorsan, mücadele etmeni tavsiye ederim. Aksi takdirde yeni bir iş daha iyi olabilir.
Sevgiler.
Temel