Eskiyi Terk Etmek, İnovasyon Yolunu Açar

Ağaçların büyüyüp güçlenmesinin, uzun yıllar yaşamasının yolu, zamanı gelince onları budamaktır. Budama sayesinde, güneş ışığı ağacın iç kısımlarına girer ve daha verimli sürgünler oluşmasını, meyvelerin daha büyük ve daha lezzetli olmasını sağlar. Budanan ağaç, daha güçlü büyür. Eğer ağaç zamanında budanmazsa, dalları gelişigüzel büyür; yaşlanan dallar, ağacın besininden, enerjisinden çalar.

Ağaçlar gibi şirketler de sistemli bir şekilde budanıp işlevini yitirmiş ürün ve yöntemlerden kurtulmaya ihtiyaç duyar. Her şirkette, miadını doldurmuş ürünler, işlevini yitirmiş süreçler, geçerliliğini kaybetmiş uygulamalar ve artık yararlı olmayan çalışanlar vardır. Bunlar tıpkı bir ağacın verimsiz dalları gibi şirketin gelişmesine engel olur. Eğer şirket zamanını doldurmuş bu unsurları temizlemezse, sağlıklı büyüyemez.

Ama zamanı dolmuş olan ürünleri, hizmetleri, süreçleri, kemikleşmiş alışkanlıkları ve artık faydalı olmayan insanları tespit ederek, bunları “budamak” hiç de kolay değildir. Aksine pazara sürmek için üzerinde çok emek harcanmış, uzun yıllar şirkete kar sağlamış bir ürünün üretimini durdurmak ya da alışkanlık haline gelmiş bir uygulamadan vazgeçmek çok zordur. Benzer şekilde, uzun yıllar şirkete emek vermiş bir çalışanla vedalaşmak da son derece zordur. Ama uzun yıllar çalışmış bir insanın hakkını ödemek ona başka yollarla vefa göstermek koşuluyla her şirketin bu zor kararı vermesi gerekir. Eğer şirketler, artık yararlı olmayan insanlardan vazgeçmezlerse hem şirket içinde adaleti zedelerler hem de büyümelerinin ve gelişmelerinin önünü tıkarlar. Bir  insanla vedalaşmak, bir üründen vazgeçmek ya da artık kullanılmayan bir süreci iptal etmek gibi kararları veremeyen şirketler yeniliklere yer açamazlar. Peter Drucker, “Miadını doldurmuş olanı terk etmeyip, mevcut insanlara ve ürünlere bağlı kalmak, yarının fırsatlarını dünün sunağında kurban etmektir.” der.

Çoğu şirket, geçmişte başarılı ürünlerin gelecekte de başarılı olacağı yanılgısına düşer. Oysa, bugün iyi performans göstermeyen dünün başarılı ürünlerinin, yarın başarılı olma ihtimalleri son derece düşüktür. Genel kural olarak zayıflamış bir ürünü ayakta tutmak için çaba göstermek yerine, yenisi için kaynak ayırmak daha doğrudur. Şirketler işlevi kalmamış bir ürünü, bir süreci ya da bir yöntemi planlı bir şekilde terk etmeden, yeni olanı yaratamazlar.

Tıpkı ağaçların budandıkça kendilerini tazelemesi gibi şirketler de atıl, işlevsiz her ne varsa onlardan kurtularak yenilenir, güçlenirler. Eğer şirketler zamanı geldiğinde “budanmazlarsa” içten içe çürümeye başlarlar. Şirketlerin yeniye yer açmak için, eskiyi terk etmeleri gerekir.

Drucker, şirketlerin yılda bir veya iki kere “terk etme” toplantıları düzenleyip, amacına hizmet etmeyen ürün ve süreçlerinden; artık yararlı olmayan çalışanlarından planlı bir şekilde ayrılmaları gerektiğini söyler.

Eğer bir ürün, şirketin hedeflediği sonuçlara olumlu bir katkı sağlamıyorsa, aslında şirkete boşu boşuna yük olur. Şirket, bu ürünü yaşatmak için çaba harcamak yerine, başka bir ürüne destek vermeyi ya da yeni bir ürün çıkarmayı düşünmelidir. Drucker “Bir cesedin kokuşmasını önlemeye çalışmak kadar zor, masraflı ve nafile bir çaba yoktur.” der. Bugün işlevini yitirdiği için artık düne ait olandan vazgeçmesini bilmeyen liderlerin yarını da yaratmaya muktedir olmadıklarını söyler. Şu ya da bu sebepten ömrünü doldurmuş işler için kaynakları kullanmaya devam etmenin israftan öte bir şey olmadığını ve bunu yapmaya hiçbir yöneticinin hakkının olmadığını anlatır.

Şirketlerin ilerlemesi, yenilenmelerine bağlıdır. Yenilenmeyen hiç bir şirket, uzun süre ayakta kalamaz. Schumpeter’in 1930’ların başında “yaratıcı yıkım” olarak tarif ettiği inovasyon süreci, aslında bir ağacın budanmasına benzer. Şirketler de, ülkelerin ekonomileri de, yaratıcı yıkımla yani eskiden kurtulup yeniye yer açarak gelişip, büyürler.

İnovasyon yapan şirketlerin ortak özellikleri eskiden kurtulma cesaretine sahip olmalarıdır. Bunu başaran ama yıktığının yerine daha iyi, daha işlevsel, daha ekonomik, daha güçlü bir “yeni” koyabilen şirketler, tıpkı bir ağaç gibi sağlıklı bir şekilde büyüme imkanı bulurlar.

Eski olanı terk etmek, inovasyonun yolunu açar.

Yorumlar

  1. Birimler arası iletişim olmadıkça başarı olmaz.Siz neyi budarsanız budayınız.Siz bu fikirle Ancak bir ormanı Yok edersiniz.

  2. Temel Bey merhaba ,
    25 yıllık bir şirket çalışanı olarak yazınıza içtenlik ve empati ile katılıyorum.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Konuyla İlgili Makale ve Linkler

  1. Joseph Schumpeter, “Capitalism, Socialism and Democracy”, Wikipedia

    https://en.wikipedia.org/wiki/Capitalism,_Socialism_and_Democracy
  2. Joseph Schumpeter, “Creative Description”, Wikipedia

    https://en.wikipedia.org/wiki/Creative_destruction
  3. Hugo Reinert, Erik S. Reinert, “Creative Destruction in Economics: Nietzsche, Sombart, Schumpeter”

    https://www.researchgate.net/publication/226027214_Creative_Destruction_in_Economics_Nietzsche_Sombart_Schumpeter
  4. Karl Marx, Joseph Schumpeter and an Economic System Incapable of Coming to Rest, Video

    https://www.youtube.com/watch?v=-pCfJOj8QSo
  5. Peter F. Drucker, \"Management: Tasks, Responsibilities, Practices\"

    http://www.icmbpl.com/Management%20-%20Tasks,%20Responsibilities,%20Practices%20by%20Peter%20Drucker%20e%20book.pdf
  6. Müslüm Basılgan, “Ekonomik Gelişmenin Yaratıcı Yıkımı: Schumpeteryan Girişimci”

    http://www.todaie.edu.tr/resimler/ekler/74607826a3f8bcc_ek.pdf?dergi=Amme%20Idaresi%20Dergisi
  7. Peter Drucker, “Managing for Results”

    http://rlaexp.com/studio/images/realities.pdf
  8. The Wisdom of Peter Drucker from A to Z

    http://www.inc.com/articles/2009/11/drucker.html
  9. Benjamin Ellis, “Planned Abandonment”

    http://redcatco.com/leadership/planned-abandonment-having-an-end-at-the-beginning/
  10. “Purposeful Abandonment: The Art Of Letting Go”

    https://leadershipfreak.blog/2013/01/01/purposeful-abandonment-the-art-of-letting-go/
  11. Rick Wartzman, “What Should You Stop Doing?”

    http://www.forbes.com/sites/drucker/2013/02/19/what-should-you-stop-doing/#37ab274312d1
  12. “The 5 Questions Every Company Should Ask Itself”

    http://www.fastcodesign.com/1671756/the-5-questions-every-company-should-ask-itself
  13. Jim Collins, “Best New Year\\\'s Resolution? A \\\'Stop Doing\\\' List”

    http://www.jimcollins.com/article_topics/articles/best-new-years.html
  14. Donald Sull, “Active Inertia”

    http://donsull.com/active-inertia/
  15. Donald Sull, “Why Good Companies Go Bad”, Video

    https://www.youtube.com/watch?v=UgQAYLz4A0E
  16. Donald Sull “Why Good Companies Go Bad”

    https://hbr.org/1999/07/why-good-companies-go-bad
  17. Richard Donkin,“Active Inertia is The Enemy of Survival”

    http://www.ft.com/cms/s/0/5b16bad4-b3a2-11de-ae8d-00144feab49a.html?ft_site=falcon&desktop=true#axzz4VOn4RspH
  18. Marcel Boyera, Jacques Robert, \"Organizational Inertia and Dynamic Incentives”

    http://idei.fr/sites/default/files/medias/doc/conf/jjl/papers/90boyer.pdf
  19. Steve Weismenn, “5 Common Rationalizations for Organizational Inertia”

    http://community.aiim.org/blogs/steve-weissman/2012/07/18/5-common-rationalizations-for-organizational-inertia
  20. Fred Schenkelberg, “3 Ideas to Overcome Organizational Inertia”

    https://accendoreliability.com/2014/02/06/3-ideas-overcome-organizational-inertia/
  21. Chen-Yi Tsaia, Julia L. Linb, Shih-Chieh Fang, “The Paradox of threat and organizational inertia”

    http://www.isu.edu.tw/upload/28/3/29520/paper/9703/970304.pdf
  22. Chen-Yi Tsai, “Organizational Change and Organizational Inertia”

    http://www.isu.edu.tw/upload/28/3/29520/paper/9601/960104.pdf
  23. Adam Gaha, “Inertia and Decision Making: The Need to Take The First Step With Someone in Order to Change Their Habits”

    http://www.summarizedreading.com/2013/09/inertia-and-decision-making-need-to.html
  24. Debbie Weil, “Three Things on Jim Collins\' Stop Doing List”

    http://debbieweil.com/blog/three-things-on-jim-collins-stop-doing-list
  25. Adriaan Witteloostuijn,”Organizational Inertia, Strategic Competition and Permanent Failure”

    http://www.isu.edu.tw/upload/28/3/29520/paper/9601/960104.pdf